Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 4. yilinda
MC ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
Kütübü Sitte
Kuran ve Hadis
Buhari Hadis Kitabi
SPONSOR LINKLERI
Secme Konular
· Gaflet
· Sahih-i Buhârî
· Kudsi Hadis
· Tevâtür
· Cüz
· Zındık
· Salih
· Fasık
· Ashâb-ı Suffe
· Sahîfe

Burayada Bak
· Akıl
· Mubtedi
· Tarahû Hadîsehû
· Kale Lenâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi
· Kalîlu'l-Hadîs
· Lâ Yuhteccu Bihî
· Lâ Yu'lemu Men Ahrecehu Ve La İsnaduhu
· Lâ Yu’rafu Lehu Aslun
· Lem Ecidhu Hâkezâ
· Lem Yerid Fîhi Şey
· Mâ Akrabe Hadîsehu
· Merdûdu'l-Hadîs
· Mesânîd
· Mukarebu'l-Hadîs
· Mustahrecât

Son Okunanlar
· Şehâdet
· Akâ'id
· Sünnet
· İntikad
· Evsaku'n-Nâs
· Mervî
· İhtilâfu'l-Hadis
· İsmâ
· Semâ
· Munkeru'l-Hadîs



Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z
KÜTÜBÜ SİTTE HADİSLERİNDE ARAMA YAP
Fasil Ravi Konu Hadis

Şehâdet

Bir yerde hazır olmak, orada geçen olayı gözle görmek manasına “şehide” kök fiilinin mastarıdır ve bir nesnenin hakikatına erip kesin bilgi sahibi olmak manasına kullanılır. Bir işi gördüğü yahut bildiği şekilde haber vermek manasına da gelir ki tanıklık vermek tabir edilir. Allah yolunda savaşırken ölmeye de şehadet edilmiştir. 1125Bu kadar geniş manalar veren şehadetin anlamı bir olayı gözle görüp gördüğü şekilde haber vermek manasında birleşir.

Hadis ilminde şehadet rivayete benzetilmiştir, nasıl ki, şehadette bir olaya şahit olup onun hakkında edinilen bilgiyi haber vermek söz konusudur; rivayet de bir bakıma şehadet sayılmak gerekir; zira ravi, şeyhinden işitip bilgi sahibi olduğu bir haberi nakletmekle şahidin yaptığı işin aynısını yapmaktadır. Bu ve diğer bazı noktaları göz önünde bulunduran kimi hadis alimleri, rivayetle şehadetin ikisini bir anlamda kabul etmişlerdir. Ne var ki, kimileri de aralarında fark olduğunu ileri sürmüşlerdir. es-Suyûtî, rivayetle şehadet arasındaki hüküm farklarını yirmi bire çıkarmıştır. Özetleyecek olursak,

1. Şehadette adet şart ise de rivayette değildir; zira bir kere müslümanın kalbinde yalan şahitliğe karşı bir korku vardır. Hz. Peygamber'e yalan isnad etmenin vereceği korku elbette daha büyüktür.

Şu da var ki, bir hadisi bazen bir tek ravi rivayet etmiş olur. Eğer o hadis ravi adedinin az oluşu yüzünden kabul edilmeyecek olursa bilip öğrenmek ve gereğince amel etmek faydası kaybolur. Bu zarar herhalde bir tek şahsın bir tek hakkının kaybolmasından çok daha ağırdır. Dahası, müslümanlar arasında kendilerini yalan şahitliğe sevkedecek şahsî düşmanlıklar olabilirse de hadis rivayetinde yalan söylemeye itecek herhangi bir ebep yoktur.

2. Şehadette bazı yerlerde şahidin erkek olması aranır. Oysa rivayette ravinin mutlaka erkek olması diye bir şart yoktur.

3. Şehadette hürriyet şarttır. Rivayette değildir.

4. Bir görüşe göre rivayette buluğ şartı yoktur. Duyduğunu nakledebilecek derecede aklı başında bir çocuk görüp işittiğini haber verirse dinlenir.

5. Hattâbiye hariç, herhangi bir mezhebin aşırı taraftarı olan ravinin şehadeti bazı şartlarla kabul olunabilir. Halbuki mubtedi1 denilen bid'at ehli bir ravinin kendi mezhebi güçlendirecek rivayetleri merduddur.

6. Yalandan tevbe eden bir kimsenin şehadeti kabul edilebilirse de rivayeti hiçbir şekilde makbul tutulmaz.

7. Bir tek hadisi rivayette yalanı açığa çıkanın evvelce rivayet ettiği bütün hadisleri merduddur. Bir meselede yalancı şahitlik yaptığı açığa çıkan kimsenin ise daha önceki şahitliklerine göre verilen hükümler kaldırılmaz.

8. Yaptığı şahitlik kendisine bir çıkar sağlayan veya ondan bir zararı uzaklaştıran kimsenin şahitliği kabul edilmez. Halbuki böyle bir şey rivayet edenin rivayeti makbuldür.

9. Bir kimsenin baba, dede gibi atası yahut çocuk, torun gibi evlatları, bir de kölesi lehine olan şahitliği kabul edilmez. Rivayet ise böyle değildir.

10. Alim olan kimse cerh ve ta'dilde kendi bilgisine dayanarak kesin bir hüküm verebilir. Şahitlikte ise bu noktada değişik görüşler vardır.

11. Şehadetin sahih olması için önceden dava açılmış olması;

12. Şahitliğin yapılmasının istenmesi;

13. Hakim huzurunda yapılması gerekir. Oysa bu şartlar rivayette yoktur.

14. Sahih olan görüşe göre bir âlimin sözü ile cerh ve ta'dil kabul olunur. Şahitlikte böyle değildir.

15. Bir görüşe göre rivayette bir âlimin müfesser olmayan cerh veya ta'dili kabul olunabilir. Şehadette kabul olunmaz.

16. Birçok âlimlere göre rivayet için ücret almak caizdir. Şahidin ise binecek hayvana muhtaç olmadıkça şahitliğinden ücret alması caiz değildir.

17. Şahitlik üzerine hükmetmek şahidin adaletine hükmetmek demektir. Hatta Gazâlî'nin dediği gibi “sen adilsin” demekten daha kuvvetlidir. Alimin rivayet edilen haberle amel etmesi veya ona dayanarak fetva vermesi rivayetin sıhhatine delil olamaz.

18. Şahitlerin kendilerinin yerine başkalarını şahit göstermeleri, ölüm veya muhakeme olunan yerde bulunamamak gibi aslın şahitliğini imkânsız kılan geçerli bir sebep olmadıkça kabul edilmez. Oysa rivayet böyle değildir.

19. Bir kimse bir şey haber verdikten so a rücu ederse rivayeti düşer. Onunla amel edilemez. Oysa hüküm verildikten so a şehadetten rücu etmek verilen hükmü değiştirmez.

20. Şahitler, şahitlik ettikleri kimsenin kısas yoluyla öldürülmesini gerektirecek ş'ekilde şehadette bulunduktan so a rücu ederek kasıtlı yalan söylediklerini itiraf etseler onların da kısas yoluyla öldürülmeleri gerekir. Halbuki bir hadisede hakim meselenin hükmünü bilmese hüküm vermekte tereddüt ederken biri o hadiseyle ilgili olarak bir hadis rivayet etse ve hakim o hadise dayanarak bir kimsenin katline hükmetse, so a o ravi, kasıtlı olarak yalan söylediğini ifade etse konu ihtilaflı hale gelir. el-Beğavi'ye göre ölüme sebebiyet verdikten so a rücu eden kimseye kısas tatbik edilir. er-Rafiî'nin Kaffâl'den nakline göre kısas lazım gelmez; zira şehadet yalnız bir hadiseye taalluk eder. Haberin ise o hadiseye mahsus olduğu söylenmez.

21. Dört kişiden az sıyıda kimse zinaya şahitlik etseler, kaziften dolayı kendilerine had cezası uygulanır. Tevbe etmedikçe şahitlikleri ebediyen kabul edilmez. Oysa böylelerinin rivayetlerinin kabulünde ihtilaf vardır. 1126


13.02.2009 tarihinden beri 5617 defa okundu. Son takip: 20.04.2018 - 12:14


Kuran Kerim ve Hadis şerifler üzerinde bilgi ve yazılarınızı paylaşmak için yeni projemiz olan KuranveHadis.COM sitemize üye olunuz. Piyasadaki yerden bitme hadis düşmanlarına karşı siz de bu yeni sitemizin gelişiminde destek olunuz.



· Mukillûn · Es-Sâbık Ve'l-Lâhık · Esbât · Muhmel · Mu’addil · İttefekâ Aleyh · Lâ Asle Lehu · Tabâkutu's-Sahâbe · Fevâ'id · Meşyeha · Hafız · Dâbıt · Menâkib Ve Mesâlib · An'ane Mursele · Takyîdu'l-İlm · Sadûkun Seyyi'u'l-Hıfz · Nebbe'enâ · Ha · Terceme · Mûsî · Nushatu'l-Asl · Seketû Anhu · · Mâ Alâ Şarti'l-Buhârî · Gayru Mensûb · Rical · Metruk · Kitâbet · Merdûd · Uhbirtu An Fulân · Ravâ Anhu · Garîb-i Nisbî · Kavlu Abâdile · Tebe'u't-Tâbi'în · Haddesenî · Sahîhu'l-İsnâd · Beyân · Lâ Yus'elu An Mislihî · Cehâlet · Tahammulu'l-Hadîs · Lâ Yu’rafu Lehu Aslun · Mahfuz · Kalîlu'l-Hadîs · Eceztu Li-Kulli Vahidin (Ahadin) · Zayıf · Uluvv Bi-Kıdemi's-Semâ · İttihâmu'r-Râvî Bil-Kizb · Seyyi'u'l-Hıfz · Mudelles · Şeyhun Vasatun
· Akıl · Mubtedi · Tarahû Hadîsehû · Tedlîsu'l-Kat’ · Eceztu Li-Men Kale La İlahe İllallah · Humasiyyât · Leyse Bi-Hucce · Nakl-i Hadîs · İcâzetu'l-Mu'ayyen Li'l-Muayyen Fî'l-Mu'ayyen · el-Kutubu'l-Erba'a · Dabtu'l-Kitâb · Ve Hazâ Lafzu Fulân Kale · Kara'tu Alâ Fulân · Meclis · Menba'ul-Kizb · Lâ Yu'lemu Men Ahrecehu Ve La İsnaduhu · Sâlih Li'l-İ'tibâr · Tadbîb · el-Kutubu's-Selâse · Ka-Senâ · Tasliye · Ahberanâ Kitâbeten · Muştebih · Mukill · İrvi Hazâ Annî · Turuk · Cehâlet-i Ayniyye · İsnad Tedlisi · Esma-Yı Müfrede · Tahammul · Ahberanâ Fî Kitâbihî · Enşedenâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi · El-Hadîse · Ravâhu · Mu’addil · Musâfaha · Raffâ · Vahid · İhrâc · Sâkıt

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber