Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 4. yilinda
MC ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
Kütübü Sitte
Kuran ve Hadis
Buhari Hadis Kitabi
SPONSOR LINKLERI
Secme Konular
· Gaflet
· Sahih-i Buhârî
· Kudsi Hadis
· Tevâtür
· Cüz
· Zındık
· Salih
· Fasık
· Sahîfe
· Ashâb-ı Suffe

Burayada Bak
· Akıl
· Mubtedi
· Tarahû Hadîsehû
· Merdûd Âhad
· Mütevatir-i Ma'nevî
· Semi'tu Fulânen Bi-Kırâ'atî Aleyh
· Semi'tu Fulânen Kırâ'aten Aleyh
· Şâfehenî Bi'l-İcâze
· Şurûtu’r-Rivâye
· Takyîdu'l-Kitâb
· Zekera Lenâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi Ve Ene Esme'u
· Enşedenâ Fulân Bi-Kırâ'atî Aleyhi
· El-Etbâ
· Garîbu'l-İsnâd
· Istılâhât-ı Hadîsiye

Son Okunanlar
· Telfîk
· Zabt
· Vakf
· Sebtun
· Kalb-i Mürekkeb
· Etbâ'u't-Tâbi'în
· Muttefekun Aleyh
· Mutâbi
· Rical
· Mechûlu'l-Hâl



Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z
KÜTÜBÜ SİTTE HADİSLERİNDE ARAMA YAP
Fasil Ravi Konu Hadis

Telfîk

İkinci babtan çekimi yapılan ve iki şeyi birbirine katmak, birleştirmek manasına gelen “lefeka” kök fiilinin tef’il ölçüsünde mastar olan telfik, kök fiiliyle aynı manaya gelir.

Hadis Usulünde telfîku'r-rivâyât tabirinin kısa şeklidir ve bir hadisin çeşitli rivayetlerini birleştirerek hepsini belli lafızlarla ve tek isnadla nakletmeye denir. Bu, bir anlamda ravinin, bir hadisi- birkaç şeyhten almış bulunması ve rivayetlerin manaca bir olmakla birlikte lafiz yönünden farklı olması halinde- isnadlarını birleştirerek metnini içlerinden birinin lafzıyla sevketmesidir. Böyle birkaç şeyhten rivayet edilen hadisi isnadlarını birleştirerek içlerinden birinin metniyle zikretmekte ravi ahberanâ fulânun ve fulânun ve'1-lafzu li-fulânin kale (falan ve fülan bize haber verdiler. Hadisin lafzı falancaya aittir. O dedi ki...) veya ahberanâ fulânun ve fulânun ve hazâ lafzu fulânin kale (bize falanca ve falanca rivayet etti. Bu naklettiğimiz lafız falanın rivayetidir. O demiştir ki...) gibi lafızlar kullanır. Bu lafızlarla aynı hadisi iki isnadını birleştirerek rivayet ettiğini, mana aynı olmakla beraber şeyhlerinden hangisinin rivayetini tercih etmiş olduğunu belirtmiş olur.

Müslim, Sahih'inde takip ettiğ imetot gereği bir hadisin çeşitli tariklannı bir arada zikrettiğinden telfikin güzel örneklerini vermiştir, misal olarak bir tanesini almak faydadan hali değildir.

“Bana İbrahim b. Dînâr, Ukbe b. Mukrem ve Abd b. Humeyd tahdis ettiler. Bunların hepsinin rivayeti Ebu Asım’dandır. - Nakledeceğimiz hadisin lafzı Ukbe’nindir- (Ukbe) “haddesenâ Ebu Asım” dedi...”

“...Hz. A'işe haber vererek şöyle dedi: “Oynayanları görmek istiyorum” deyince Hz. Peygamber ayağa kalktı. Ben de kapıda durdum. Onlar Mescitte oynarlarken ben de Allah Resulü'nün iki kulağıyla omuzu arasından seyrettim.”1170

Görüldüğü gibi Müslim hadisi üç şeyhten tercih ettiği Ukbe'nin lafzıyla nakletmiştir. Böylece aynı hadisin üç rivayetini birleştirerek vermiştir.

Telfikin çeşitli uygulama şekilleri vardır. En çok kullanılan şekil yukanda verilen misaldeki gibidir. Bununla birlikte ravi bazen hadisi isnadlardan birine ait olan lafzı zikretmeyip biraz ondan, biraz diğerinden alıp sevketmek suretiyle de telfik yapabilir. O zaman hadisi ahberanâ fulânun ve fulânun - ve tekârebâ fi'l-ma'nâ- kala ahberanâ fulânun (bize falan ve fülan haber verdi. Söylediklerinin manası birbirine yakındır. Bunlar “bize falan haber verdi” dediler) gibi bir eda lafzıyla sevkeder.

Telfîkin ilk şeklinin caiz olduğunda ittifak vardır. İkinci şeklini ise hadisleri manasıyla rivayet taraftarı olanlar caiz görmüşlerdir.

Ravinin, hadisin manasında birleşmiş bir cemaatten rivayet ederken verdiği metin o cemaatten kimsenin metni olmadığı halde bunu açıklamayıp susmasına gelince, Buharî, Abdullah b. Vehb, Hammâd b. Seleme gibi hadisciler böyle rivayetten çekinmemişlerdir. Bu alimler bu şekildeki rivayetlerinden dolayı ayıplanmışlarsa da hadisin manasiyle rivayetini caiz görenler bunda bir mahzur olmadığını söylemişlerdir.

Bir hadis kitabını birkaç şeyhten dinledikten so a içlerinden birinin asıl nüshasiyla mukabele eden ravinin, şeyhlerinin hepsini isnadında zikredip -ve'1-Lafzu li-fulânin- diyerek lafzın kime ait olduğunu göstermesini caiz görenler olduğu gibi görmeyenler vardır. Caiz görenlere göre ravi o kitabı ismini söylediği şeyhinden dinlemiştir. Caiz görmeyenlere göre ise o ravinin, diğer şeyhlerinin işittiği kitabın hadislerini nasıl rivayet ettiklerini yakinen bilmesi gerekir. Ta ki onlara da isnad ederek rivayet edebilsin.

Burada şuna işaret etmek gerekir. Sonucu telfik şekli diğerlerine dahil değildir; zira onlarda muhaddis, lafız ravisi olarak gösterdiği şeyhinden başka, öteki şeyhlerinden gelen lafızlara muttali olmuş, mana yönünden kedi rivayetine uygun olduklarını görerek ihbarda bulunmuştur, oysa bunda öyle bir durum yoktur.

Telfîkin bir şekli de şudur. Muhaddis, hadisin bir kısmını bir şeyhinden, diğer kısmını da bir başka şeyhinden dinlemiştir. So a rivayet ederken herbirinden dinlediği lafızları ayn ayn belirtmeksizin her ikisini kanştırarak mübhem bir şekilde” bir kısmı falandan; diğer bir kısmı fülandan” diyerek metni her iki şeyhine birden isnad eder. Böyle bir telfik ancak senedi oluşturan ravilerin hepsi sika olduğu takdirde caiz görülmüştür.

Rivayetlere bakılırsa telfîki ilk yapan muhaddis İbn Şihâb ez-Zuhrîdir. Diğer hadis, siyer ve megazi âlimleri de böyle rivayetleri birleştirme işlemini çokça kullanmışlardır. Buhâri'nin İbn Şihâb ez-Zuhrî'den rivayet ettiği ilk hadisi telfikin son şekline güzel bir misaldir. Buharî, senedim İbn Şihâb'a bağlamıştır, ez-Zuhrî de hadisi dört ravi vasıtasiyle Hz. A'işe'den rivayet etmiştir. ez-Zuhri'nin isnadı ve hadisin bir kısmını birinden, diğer bir kısmını bir diğerinden aldığına dair ifadeleri şöyledir:

“... Bana Urve İbnu'z-Zubeyr, Sa'id İbnu'l-Museyyeb, Alkametu'bnu Vakkâs el-Leysî ve Ubeydullah b. Utbe b. Mes'ûd Hz. Peygamber (s.a.s)'in eşi Hz. A'işe (r.anha)'dan naklederek rivayet ettiler. Bunlann her biri bana Hz. A'işe hadisinin bir kısmını rivayet etti. Bu zatların kimi Hz. Aişe hadisini diğerlerinden daha iyi bellemişti. Rivayette ise daha sağlamdı. Bense A'işe'den rivayet ettikleri hadisi herbirinden ayn ayn alıp öğrendim. Bunlardan kiminin hıfzı diğerlerinden üstün olmakla beraber sözleri ötekinin sözlerini doğruluyordu. Bu dört kişi dediler ki, Hz. A'işe şöyle dedi...”1171

Görülüyor ki İbn Şihâb ifk hadisini Hz, A'işe'den ayn ayrı rivayet eden dört tabiîden kısım kısım rivayet etmiştir. So a da bunların birbirini doğrulayan rivayetlerini telfik ederek nakletmiş, ancak hangi kısmı hangisinden rivayet ettiğini açıklamamıştır. Bu dört kişi ve İbn Şihâb’ın kendisi sikadırlar. Bu yüzden rivayetlerinin bu şekilde telfik edilmesi hadise herhangi bir zarar vermemiştir.


13.02.2009 tarihinden beri 11245 defa okundu. Son takip: 26.09.2018 - 03:27


Kuran Kerim ve Hadis şerifler üzerinde bilgi ve yazılarınızı paylaşmak için yeni projemiz olan KuranveHadis.COM sitemize üye olunuz. Piyasadaki yerden bitme hadis düşmanlarına karşı siz de bu yeni sitemizin gelişiminde destek olunuz.



· Elkâbu'l-Muhaddısîn · Hasen-Sahîh-Garîb · Ecâze Lî · Garîbu'l-Hadîs · Tasliye · Gâmız · Ve Zekera'l-Hadîse · Nesh · Câmiu't-Tirmizî · Muteşâbîh · Merdûd Âhad · İstifada · İlmu'l-Hadîs Rivâyeten · Vasatun · Mecâlis · Menferede Bihî Müslim · Fîhi Nazarun · İdrâc · Haddesenî's-Sika · Reddû Hadîsehû · Tabaka · Metrûkun · El-Muvatta’ · İksar-ı Hadis · Sahâbî Mürseli · Ashâbu'l-Mi’e · Âdıd · Buldâniyye · Ed'afu'l-Esânîd · Ahruf · İrsâl-i Zahir · Müttefik Ve Mufterik · Ruvînâ · İstimla · Mûdih · Tashîh · Sahih · Cerh-i Gayrı Müfesser · Musâfaha · Âlî Hadis · Sahih Li-Gayrihî · Muselsel · Yebluğu Bihi · Sad-Ha · Mutâba · Azîz · Eceztuke Mucâzâtî · Evâ'il · Cehaletu't-Ta'yîn · Mebde
· Akıl · Mubtedi · Tarahû Hadîsehû · Ahberanâ Fulan Bi-Teblîği Fulân · Nebbe'enâ Fulân Bi-Kırâ'atî Aleyh · Evvel · Kale Resûlullah (s.a.s) Fîmâ Yervîhi An Rabbihi · Haddesenâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi Ve Ene Esme'u · Enbe'enâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi Ve Ene Esme'u · Muşeddid · Vecedtu Bi-Hatti Fulân Ve Ecâze Lî · Ev Mâ Eşbehe Hazâ Mine'l-Elfâz · Mukaribu'l-Hadîs · İcaze Li'l-Mu'ayyen Fî Gayrı Mu'ayyen · Eceztu Leke (Lekum) Cemî'a Mesmû'âtî · Muhtelifu'l-Hadîs · Haddesenâ Fulân Kıra'aten Aleyhi · Sıhâh-ı Selâse · Eceztu Leke (Li Fulân) Mâ Sahha Ve Ma Yesihhu Min Mesmû'âtî · Muttehem Bi'l-Vad’ · Enşedenâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi · Rivâyetu'l-Ekâbir Ani'l-Esâğîr · Semi'tu Fulânen Bi-Kırâ'atî Aleyh · Ahberanâ Fulân Bi'l-Kırâ'ati Aleyhi · Semi'tu Fulânen Kırâ'aten Aleyh · İcaze Li’l-Mıtayyen Bıl-Mechûl · Esahhu Mâ Câ'e Fi'l-Bâb · İcâze Mâ Lem Yetehammelhu'l-Mucîz · Mukâtebe Mücerrede Ani'l-İcâze · Mülakat · Eş-Şeyhân · Atıf Tedlisi · Lem Yervihi İllâ Fulan An Fulân · Ahberanâ Fulân Bi-Kırâ'atî Aleyhi · Eceztu Li-Men Kale La İlahe İllallah · İcâze Mücerrede Ani'l-Munâvele · İcâze Li’l-Mechûl Bı'l-Mu'ayyen · Ahberanâ Fulan Fîmâ Kuri'e Aleyhi · Muharref · Enşedenâ Fulân Bi-Kırâ'atî Aleyhi

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber