Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 4. yilinda
MC ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
Kütübü Sitte
Kuran ve Hadis
Buhari Hadis Kitabi
SPONSOR LINKLERI
Secme Konular
· Gaflet
· Sahih-i Buhârî
· Kudsi Hadis
· Cüz
· Tevâtür
· Salih
· Fasık
· Ashâb-ı Suffe
· Hafız
· Zındık

Burayada Bak
· Akıl
· Mubtedi
· Tarahû Hadîsehû
· Kale Lî Fulân
· Lem Yerid Fîhi Şey
· Şurûtu’r-Rivâye
· Elfâz-ı Câzime
· Fihris
· Kale Fulân
· Kalîlu't-Tahdîs
· Leyse Bi-Sahîh
· Mechûlu'l-Adâle
· Menşe'u's-Sened
· Mubhemât
· Mudric

Son Okunanlar
· Kizb
· Mürüvvet
· Ale'r-Ricâl
· Mutarrahu'l-Hadîs
· Sahih Li-Aynihî
· Lâ Ahade Esbetu Minhu
· Elfâzu't-Ta'dil
· Ta'lîkan
· Suffe Ehli
· Hisân



Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z
KÜTÜBÜ SİTTE HADİSLERİNDE ARAMA YAP
Fasil Ravi Konu Hadis

Kizb

Hadis usulünde kizbu'r-ravi şeklinde de geçer. Hz. Peygamber üzerine yalan söylemektir. Bir diğer ifadeyle Allah Resulünün söylemediği bir sözü kasden ona nisbet ederek rivayet etmektir. Kısacası Hz. Peygamberin ağzından yalan uydurmaktır.

Kizb ya da Türkçe karşılığı ile yalan, metâ'in-i aşere denilen ravinin tenkide tabi tutulduğu esaslardan adaletle ilgili beş cerh sebebinden birincisi ve en ağırıdır.

el-Hatîbu'1-Bağdadî'ye göre Hz. Peygamber üzerine yalan söylemek, hadis uydurmak ve semâ' iddiasında bulunmakla olur. Muhaddislerin hepsi her ne şekilde olursa olsun Hz. Peygamberin ağzından yalan söyleyen ravinin hadisinin, tevbe etmiş bile olsa, reddedileceği görüşündedirler. Bu demektir ki ravi, tek hadisde daha yalan söylediği açığa çıksa adalet vasfını yitirir. Yalanından tevbe etse rivayet tarîklan sağlam olsa bile kendisi terk, hadisleri reddedilir. Nitekim Ahmed b. Hanbel'e yalnız bir hadisde yalan söyleyip tevbe ve rücu eden ravinin durumu sorulmuş, o büyük âlim “Tevbesi kendisi ile Allah arasındadır. Hadisi ebediyyen yazılmaz” demiştir. 568Ebu Muzaffer Mansûr b. Muhammed, es-Sem'ânî ise şunları söylemiştir: “Yalnız bir haberde yalan söyleyen ravinin geçmişte rivayet ettiği hadislerinin de terk edilmesi gerekir.” 569

Buhârî Şeyhi Ebu Bekr Abdullah İbni'z-Zubeyri'l-Humeydî ile Şâfi'î âlimlerden Ebu Bekr Muhammed b. Abdillah es-Sayrafî bu görüştedirler. Hatta es-Sayrafî “yalan yüzünden hadisini terk ettiğimiz raviyi tevbesi dolayısıyla kabul etmeyiz. Bir ravinin naklini zayıf bulduk mu ona daha so a kuvvetli demeyiz” demiştir.570

Muhaddislerin yalancı ravilerin üzerinde bu derece titizlikle durmaları hadisleri yalandan korumak içindir; zira hadisler arasına yalancı ravilerin yalan rivayetlerinin karışması ile din fesada uğrar. Aslı şeklini kaybeder. Yerini batıl ve hurafeler alır. Bu sebeple yalnız bir hadisde dahi yalan söylediği açığa çıkan raviden artık hadis rivayet edilmez.

Bununla birlikte hadis dışında yalan söylediği bilinen ravinin durumu farklıdır. Böyle biri, yalandan tevbe ettiği bilinirse mutlak olarak terk edilmez. Hadisi belli şartlarla alınabilir; çünkü hadis dışında yalan söylemenin fesadı umumî değildir. Nitekim yalan şahitlikte bulunduktan so a tevbekâr olanın şehadeti kabul edilir.

İbnu's-Salâh, fısk sebeplerinden biri olan insanlarla konuşmasında yalan söyleyip de tevbe edenin rivayetlerinin kabul edilebileceği görüşündedir.571 en-Nevevî de es-Sem'ânî'nin yukarıda zikredilen sözüne katılmadığını söyledikten so a rivayetle şehadet arasında kuvvetli bir fark olmadığını söyler. 572Müslim Şerhinde de şöyle der: “Muhtar olan hadis dışında yalan söyleyip tevbe edenin tevbesinin kesinlikle sahih olduğu ve şahitliği gibi rivayetinin de kabul edilmesi gerektiğidir. Bu, kâfir olan bir kimsenin İslâm olduğu zaman rivayetinin kabul edilmesi gibidir.” 573

“Bununla beraber, kâfirin müslüman olması halinde rivayetinin kabul olunduğu yolunda ileri sürülen görüşün bu konuya uygun bir misal olmadığı anlaşılmaktadır; zira İslâm vasfı, hadis rivayet edenlerde aranan ilk ve umumi bir şarttır; fakat bu şart, her İslâm vasfını taşıyan kimsenin hadislerinin kabul edilmesini gerektirmemektedir. Nitekim hadis uydurup bunları Hz. Peygambere isnad eden kimseler de bu vasfa sahip olan kimselerdir.” 574

Ravinin hadis rivayetinde yalan söylemesi el-Hatîbu'1-Bağdâdî'nin yukarıda nakledilen görüşünde de söz konusu edildiği gibi ya Hz. Peygamber (s.a.s)'e ait olmayan hadisleri onun sözleriymiş gibi rivayet etmesiyle; ya da isnadında meşhur muhaddislerden birinden işittiği zannmı uyandıracak ifadeler kullanmasıyla olur.

Hz. Peygamberin söylemediği bir özü ona isnad ederek rivayet, hadis uydurma şekillerinden biridir. Meşhur muhaddislerden birinden işitme intibaı verecek tarzda isnad serdetmek ise sema iddiasında yalan söylemektir. Hadis ravileri arasında isnadında gerçekte rivayette bulunmadığı şeyhten sema intibaı verecek şekilde ifadeler kullanarak tedlis yapanlardan hiç görmediği kimseden hadis işittiğini ileri sürenlere kadar yalanın bu çeşidine başvuranlar olmuştur. Bunun içindir ki, ravinin semâ' iddiasında yalan söyleyip söylemediğini anlamak üzere tarihten istifade yolu tutulmuştur. Sufyan es-Sevri bu konuda “Raviler ne zaman yalan kullanmaya başladılar, biz de onlara karşı tarih kullandık” demiştir. Hafs b. Giyâs ise şunları söylemiştir. “Bir şeyhi yalan söylemekle itham ettiğiniz vakit onu yıllarla hesaba çekin.” Bu demektir ki yaşını ve hadis yazdığı şeyhinin yaşını hesaplayın. Eğer ravi kendisiyle ilgili imkânsız bir şey söylerse rivayeti terkedilir. 575

Ömer b. Musa el-Vecîhî isimli bir ravinin isnadında yalan söylediği tarih bilgisiyle açığa çıkarılmıştır. Ufeyr b. Ma'dan olayı şöyle anlatır: “Ömer b. Musa şehrimize, Humus'a geldi. Hemen etrafını aldık. “Haddesenâ Şeyhukumu's-Sâlih

“Bize salih şeyhiniz tahdis etti” demeye başladı.

“O da kim?” diye sorduk.

“Hâlid b. Ma'dan” cevabını verdi. Bunun üzerine ben

“Onunla hangi yıl karşılaştın?” diye sordum.

“108 senesinde Erminiyye Gazasında” diye cevap verdi.

“Ya şeyh dedim; Allah'tan kork ve yalan söyleme. Halid 104 yılında öldü. Sense onunla ölümünden dört sene so a karşılaştığını söylüyorsun, dahası, Halid, Ermîniyye Gazasına asla katılmamıştır.” 576


13.02.2009 tarihinden beri 3858 defa okundu. Son takip: 25.07.2017 - 12:26


Kuran Kerim ve Hadis şerifler üzerinde bilgi ve yazılarınızı paylaşmak için yeni projemiz olan KuranveHadis.COM sitemize üye olunuz. Piyasadaki yerden bitme hadis düşmanlarına karşı siz de bu yeni sitemizin gelişiminde destek olunuz.



· Enne Fulânen Kale · Şurûtu'l-Mutevâtir · Uşâriyyât · Mustefîz · Tekellemû Fîhi · Kas · Mubhem · Eserî · Sadûkun Teğayyera Bı-Ehara · Muztarıbu'l-Hadîs · İttihâmu'r-Râvî Bil-Kizb · Sahîfe Câbir · Leyse Bi-Zalik · Î'tidâd · Darîr · Uluvv-u Nisbî · İstihraç · Ale'r-Ricâl · Sebtun-Huccetun · Taz'îf · Fîhi Nazarun · Ahberanâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi Ve Ene Esme'u · Tarih · Belağahû · An'ane Munkatı’a · İcâze Mücerrede Ani'l-Munâvele · Ahberanâ Muşâfeheten · İlm · Mûsî · Mudellis · Ani's-Sîka · Medhûl · Esahhu'l-Kutub · Kavî · Ve Bihi · Hafız · Rakş · Metrûkun · Nâsihu'l-Hadîs Ve Mensûhuhû · İleyhi’l-Munteha Fi'l-Vad' · Eceztu Li-Men Yeşâ'u'l-İcâze · Töhmet-i Kizb · Hasen Li-Aynihî · Yenmîhi · Ehlu'l-Hevâ · Ecvedu'l-Esânîd · Ahberanâ Fulan Fîmâ Kuri'e Aleyhi · Kitâbu'l-Ğarîbeyn · Hadîs-i Rabbanî · Ferd-i Mutlak
· Akıl · Mubtedi · Tarahû Hadîsehû · Mubhemu't-Ta'dîl · Eceztuke En Tervıye Annî Mâ Sahha İndeke Mimmâ Semi'tuhû Ve Mâ Se'esma'uhû · Mudric · Sahâbî Mürseli · Ziyadetu's-Sika · Istılâhât-ı Hadîsiye · Eceztuke İn Şi'te · Fîhi Halfun · İbdâl · Eceztu Leke (Li Fulân) Mâ Sahha Ve Ma Yesihhu Min Mesmû'âtî · Derecâtu's-Sahîh · Kibâr-ı Tâbi'în · Gayru Me'huz Bih · Ravâ · Cehâlet-i Ayniyye · Fîhi Mekalun · Efrâdu'l-Buldân · Âhır · Kâle'llâhu Te'âlâ · Yeda'u'l-Hadîse · Tâbi · Mebde'u's-Sened · Esnâ'u's-Sened · Lâ Yu'lemu Men Ahrecehu Ve La İsnaduhu · Ehlu'l-Hadîs · Eceztu Li-Kulli Vahidin (Ahadin) · Esbâbu'l-Vaz’ · Enbe'enâ Fulân Kırâ'aten Aleyhi Ve Ene Esme'u · Vahy-i Gayr-ı Metluv · Dâ'ire · Vâdi · Ve Hazâ Lafzu Fulân Kale · Nebbe'enâ Fulân Bi-Kırâ'atî Aleyh · İcaze Li'l-Mu'ayyen Fî Gayrı Mu'ayyen · Mestûr · Yebluğu Bihi · Ahsenu Şey'in Fi'l-Bâb

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber